Μια από τις δυσκολότερες στιγμές που καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε κάποια στιγμή της ζωής μας είναι το πένθος λόγω της απώλειας. Ως απώλεια μπορούν να οριστούν διάφορες καταστάσεις. Ειδικότερα, η απώλεια μπορεί να αφορά τον θάνατο ενός αγαπημένου προσώπου, κάποιο χωρισμός, απώλεια της υγείας ή ακόμη και τον θάνατο ενός κατοικίδιου. Σε γενικές γραμμές, η απώλεια μπορεί να περιλαμβάνει οποιονδήποτε αποχωρισμό από μια γνώριμη κατάσταση.
Αν και πρόκειται για μια αρκετά δύσκολη κατάσταση, αρκετός κόσμος προσπερνάει τα συναισθήματα που βιώνει λόγω της απώλειας είτε προσπαθώντας να τα εξηγήσει λογικά είτα κρύβοντάς τα βαθιά μέσα του. Η πιο φυσιολογική αντίδραση μετά την απώλεια είναι το πένθος. Ο κάθε άνθρωπος βιώνει διαφορετικά το πένθος, βάση της ιδιοσυγκρασίας του, των συναισθηματικών συνθηκών και την στήριξη από το περιβάλλον του.
Τι είναι το πένθος;
Το πένθος αποτελεί πολύ περισσότερα από την απουσία ενός αγαπημένου ανθρώπου από την καθημερινότητά μας. Πρόκειται για μιας εσωτερική διεργασία που βοηθά στο να διαχειριστεί κάποιος την απώλεια και να κατανοήσει τις αλλαγές στα συναισθήματά του. Όπως προαναφέραμε κάθε άνθρωπος βιώνει διαφορετικά το πένθος, τόσο ως προς την ένταση όσο και την χρονική διάρκεια. Ωστόσο παρατηρούνται κάποια στάδια του πένθους με αρκετά συχνό ρυθμό εμφάνισης.
Ποια είναι τα στάδια του πένθους;
Το πένθος από μια απώλεια, και κυρίως από τον θάνατο ενός αγαπημένου προσώπου, συνήθως περιλαμβάνει πέντε στάδια.
1ο στάδιο – Άρνηση
Ύστερα από μια απώλεια, η πρώτη αντίδραση εκείνων που την βιώνουν είναι συνήθως η άρνηση. Η άρνηση μπορεί να είναι είτε συνειδητή είτε ασυνείδητη, προκειμένου να καταπολεμήσει τον πόνο που επιφέρει η απώλεια. Πρόκειται στην ουσία για έναν μηχανισμό άμυνας του οργανισμού ώστε να τον προστατέψει από το σοκ της απώλειας.
Τα συχνότερα συμπτώματα των ατόμων που βιώνουν το συγκεκριμένο στάδιο πένθους είναι η απομόνωση, η αποστασιοποίηση και η εσωστρέφεια. Δεν θέλουν δηλαδή να μιλήσουν για το συγκεκριμένο συμβάν προκειμένου να μην χρειαστεί να νιώσουν τα επώδυνα συναισθήματα που το συνοδεύουν.
2ο στάδιο – Θυμός
Μετά την άρνησης, το πένθος περιλαμβάνει το στάδιο του θυμού. Καθώς το άτομο συνειδητοποιεί την απώλεια, προσπαθεί να ρίξει ευθύνες σε πρόσωπα και καταστάσεις εκδηλώνοντας έντονο θυμό και οργή.
3ο στάδιο πένθους – Διαπραγμάτευση
Το συγκεκριμένο στάδιο αφορά κυρίως την ανακοίνωση ενός επικείμενου θανάτου. Το άτομο που βιώνει το συγκεκριμένο στάδιο πένθους προσπαθεί να διαπραγματευτεί τον θάνατο (συνήθως μέσω προσευχής) ώστε να μην έρθει το αναπόφευκτο.
4ο στάδιο πένθους – Κατάθλιψη
Η απώλεια δημιουργεί ένα πολύ δυνατό συναίσθημα θλίψης. Θλίψη η οποία συχνά οδηγεί στην απομόνωση, την καταβολή και το άγχος. Το άτομο που βρίσκεται στο συγκεκριμένο στάδιο μπορεί να αντιμετωπίζει διαταραχές ύπνου, διατροφής και γενικά έντονα συναισθήματα μελαγχολίας. Δεν είναι λίγες η φορές που μπορεί να δημιουργηθούν και αυτοκτονικές σκέψεις
5ο στάδιο – Αποδοχή
Το τελευταίο στάδιο του πένθους είναι αυτό της αποδοχής, όπου το άτομο αποδέχεται την απώλεια, διαχειρίζεται τα συναισθήματά του και μπορεί να προχωρήσει την ζωή του.
Ένεκα του ότι ο κάθε άνθρωπος βιώνει το πένθος της απώλειας διαφορετικά, τα στάδια αυτά μπορεί αν εμφανιστούν με διαφορετική σειρά ή ακόμη και να παραλειφθούν κάποια από αυτά. Μάλιστα αρκετοί είναι και εκείνοι που βιώνουν μια απώλεια χωρίς να περάσουν από κανένα από τα ανωτέρω στάδια.
Εάν έχετε βιώσει και εσείς πρόσφατα κάποια απώλεια και η διαχείριση του πένθους δεν είναι εύκολη, μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί μας. Οι online ψυχολόγοι μας είναι εδώ για να σας προσφέρουν την κατάλληλη καθοδήγηση μέσα από τις online συνεδρίες ψυχοθεραπείας και να σας βοηθήσουν να φτάσετε στο στάδιο της αποδοχής ευκολότερα.